کشف مومیایی‌های یوزپلنگ در غارهای عربستان؛ گنجینه‌ای ژنتیکی از یک جمعیت گمشده

دیدگاه‌ خود را بنویسید / آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، آستارا، آمل، آموزش، اخبار گردشگری و میراث، اختصاصی کجارو، ارومیه، استان اردبیل، استان اصفهان، استان البرز، استان بوشهر، استان تهران، استان زنجان، استان فارس، استان کرمان، استان کرمانشاه، استان همدان، استان یزد، اصفهان، اقامت، ایران، ایرانگردی، بابلسر، برترین ها، بوشهر، پرونده خبری، تاریخی و فرهنگی، تالش، تبریز، تجهیزات سفر، تحصیل و مهاجرت، تکاب، تماشاخانه، تهران، جاذبه، چالوس، چهارمحال و بختیاری، حمل و نقل، حمل و نقل عمومی، خراسان رضوی، خرید و سوغات، راهنمای سفر، رپورتاژ آگهی، رشت، سرعین، سفر، سفرنامه، سنندج، شهداد، شهرکرد، شیراز، طبیعت گردی و ماجراجویی، غذا، فرودگاه، کاشان، کرج، کردستان، کرمانشاه، کیش، گردش، گردشگری، گوناگون، گیلان، لاهیجان، لرستان، مازندران، ماسال، مشهد، نمک آبرود، نوشهر، هرمزگان، همدان، هواشناسی، ویدیو، یزد / توسط

تبلیغاتمشاهده همه ویدئو‌هاتبلیغاتتبلیغات

نمای نزدیک از چهره مومیایی که دندان‌ها و تارهای سبیل آن هنوز باقی مانده

کشف حیرت‌انگیز مومیایی‌های سالم یوزپلنگ در غارهای عربستان، دریچه‌ای نو به روی احیای این گربه‌سانان باشکوه و درک تاریخ گمشده آن‌ها گشوده است.

به نقل از نشنال جئوگرافیک؛ در سال ۲۰۲۲، پژوهشگران «مرکز ملی حیات وحش» (National Center for Wildlife) عربستان سعودی در جست‌وجوی خفاش‌ها، حشرات و دیگر گونه‌های تنوع زیستی، به کاوش در شبکه گسترده‌ای از غارها پرداختند.

محققان با کلاه و چراغ پیشانی در حال بررسی بقایای یوزپلنگ در کف غارعکاس: David Chancellor/Ahmed Boug et al. / Communications Earth & Environment

در اعماق این غارهای دورافتاده و صعب‌العبور که ورود به یکی از آن‌ها مستلزم فرود به درون گودالی ۱۵ متری بود، با صحنه‌ای حیرت‌آور روبه‌رو شدند: هفت یوزپلنگ مومیایی‌شده که دندان‌های نیش‌شان هنوز از پشت لب‌های خشکیده‌شان پیدا بود.

کپی لینک

گنجینه‌ای پنهان در اعماق زمین

کارلوس دوارته (Carlos Duarte)، بوم‌شناس، می‌گوید:

پیدا کردن بقایای یوزپلنگ یک غافلگیری بزرگ بود. در ابتدا مشخص نبود چرا باید آنجا یوزپلنگ وجود داشته باشد؛ چون پیش از این هرگز گزارشی مبنی بر سکونت این جانوران در غار ثبت نشده بود.

خودرویی در لبه یک گودال بیابانی و نردبانی که به عمق تاریک آن منتهی می‌شود
محققی که نیم‌تنه خشک‌شده یوزپلنگ را برای معاینه در آزمایشگاه بالا گرفته

اقلیم خشک غار باعث شده بود این یوزپلنگ‌ها کاملا سالم بمانند؛ قدمت برخی از آن‌ها به ۱۳۰ سال و برخی دیگر به نزدیک ۲۰۰۰ سال پیش می‌رسید. این نخستین بار بود که دانشمندان مومیایی‌های طبیعی گربه‌سانان بزرگ را در شبه‌جزیره عربستان کشف می‌کردند. محققان علاوه بر این مومیایی‌ها، بقایای اسکلتی بیش از ۵۰ یوزپلنگ دیگر را نیز یافتند که قدمت برخی از آن‌ها به حدود ۴۰۰۰ سال پیش برمی‌گردد. دوارته معتقد است نسل‌های متمادی از یوزپلنگ‌ها برای هزاران سال از این غارها به عنوان زیستگاه و لانه استفاده می‌کردند.

کپی لینک

احیای یک نماد از دست رفته

تحلیل‌های ژنتیکی این تیم که در نشریه علمی «کامونیکیشنز ارث اند اینوایرونمنت» (Communications Earth & Environment) منتشر شده، نشان می‌دهد که این یوزپلنگ‌های باستانی قرابت نزدیکی با دو زیرگونه زنده یعنی «یوزپلنگ آسیایی» (Asiatic cheetah) و «یوزپلنگ شمال‌غرب آفریقا» (Northwest African cheetah) دارند. یوزپلنگ‌ها در دهه ۱۹۷۰ در شبه‌جزیره عربستان منقرض شدند؛ بنابراین این یافته‌ها می‌تواند به تلاش‌های حفاظتی برای بازگرداندن آن‌ها به طبیعت کمک کند.

پیکر کامل و کشیده یوزپلنگ مومیایی‌شده که روی خاک غار رها شدهعکاس: نامشخص / National Center for Wildlife

یک پژوهشگر در دانشگاه کالیفرنیا، می‌گوید:

دستیابی به داده‌های پالئوژنومیک (Paleogenomic) از این نمونه‌ها، سهم بزرگی در درک ما از این زیرگونه‌های به‌شدت در معرض خطر دارد.

کپی لینک

نقشه‌ای برای آینده

دانشمندان پیش از این تصور می‌کردند که فقط «یوزپلنگ آسیایی» در عربستان سکونت داشته است؛ اما از آنجا که اکنون کمتر از ۳۰ قلاده از این زیرگونه در جهان (تنها در ایران) باقی مانده، استفاده از آن‌ها برای احیای جمعیت عربستان عملی به نظر نمی‌رسد. در مقابل، «یوزپلنگ شمال‌غرب آفریقا» با وجود اینکه در معرض خطر است، جمعیتی حدود ۴۰۰ قلاده دارد. دوارته و همکارانش پیشنهاد می‌دهند که با توجه به شباهت ژنتیکی کشف‌شده، می‌توان از این زیرگونه برای بازگرداندن یوزپلنگ به عربستان استفاده کرد.

دستان محقق در حال اندازه‌گیری جمجمه خشک‌شده یوزپلنگ با متر نواریعکاس: Ahmed Boug et al / Communications Earth & Environment

دولت عربستان هم‌اکنون گام‌هایی همچون تکثیر طعمه‌های طبیعی مانند «اُریکس» (Oryx) و دیگر انواع غزال‌ها و ایجاد مناطق حفاظت‌شده را آغاز کرده است. لوری مارکر (Laurie Marker)، مدیر اجرایی «صندوق حفاظت از یوزپلنگ» (Cheetah Conservation Fund)، می‌گوید:

پتانسیل بالایی وجود دارد که این منطقه دوباره به خانه یوزپلنگ‌ها تبدیل شود.

اگرچه این موفقیت یک‌شبه به دست نمی‌آید، شاید همان غارهای خنکی که هزاران سال پیش پناهگاه نیاکان این گربه‌سانان بود، دوباره میزبان نسل جدید آن‌ها شود.

مقاله رو دوست داشتی؟لایکنظرت چیه؟ارسال نظربوکمارکاشتراک‌گذاری

  • نیلوفر انساندنبال کردن

لینک منبع

نوشته‌های مرتبط

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اسکرول به بالا